Waarom Symphonic XTC?

De Nije Symfony aan de pillen? In de popmuziek en de festival-scene is het niet ongebruikelijk: een pilletje of een snuifje om in hoger sferen te komen. Wat minder bekend is, is dat ook beroemde componisten uit de wereld van de klassieke muziek de nodige stimulerende middelen tot zich namen. Daarom speelt De Nije Symfony dit programma. Leonard Bernstein, Francis Poulenc en Hector Berlioz gebruikten allemaal stimulerende middelen om tot grote artistieke prestaties te komen. Waar tegenwoordig synthetische drugs als XTC populair zijn om een rijker perspectief te krijgen, namen Poulenc en Bernstein hun toevlucht tot heroïne en cocaïne, aangevuld met alcohol. Hector Berlioz – die grofweg een eeuw eerder leefde – gebruikte opium. 

Berlioz componeerde zijn Symphonie Fantastique als een soort therapeutische autobiografie om zijn liefdesverdriet te verwerken. Tegenwoordig zouden wij hulp zoeken bij een psycholoog, maar Berlioz verdoofde zichzelf met opium. Onbeantwoorde liefde die lijdt tot gebruik van verdovende middelen, die op hun beurt weer stimuleren tot grote artistieke prestaties: dat is door de eeuwen heen een goed recept voor grote kunst gebleken.

De laatste twee delen schreef Berlioz nadat hij een bijna fatale dosis opium had genomen. Daarom is het letterlijk hallucinerende muziek. Bernstein noemde het “de eerste muzikale trip in de muziekgeschiedenis, 130 jaar vóór The Beatles”.

Kortom: zonder stimulerende middelen was deze muziek nooit geschreven en zouden wij nu niet zo’n fantastisch concert kunnen geven.

Drugspromotie door De Nije Symfony?

Nee, zeker niet. Niet iedereen hoeft in de creatieve voetsporen van deze componisten te treden en creativiteit bestaat ook zonder drugsgebruik.
Wat we wel willen bereiken, is een genuanceerdere kijk op het gebruik van stimulerende middelen. Waarom vinden we het volstrekt normaal als ons publiek een glas wijn drinkt in de pauze? Waarom is onze eigen beleving pas compleet als we na afloop van ons concert een biertje drinken om het succes te vieren? Maar waarom heerst er een absoluut negatief stigma op het gebruik van geestverruimende truffels – die net zo legaal verkrijgbaar zijn als alcohol? Om onze eigen geest en die van ons publiek te verruimen (in alle betekenissen) gaan we onze concerten verrijken met een prachtige lichtshow in de zaal die de muziek die we spelen een extra dimensie gaat geven. En daarnaast creëren we in de foyer van het theater een festival-achtige sfeer. Dat doen we samen met Patrick Kramer – al meer dan 25 jaar de vaste lichtontwerper van BLØF – en studenten van de opleiding Podium- en Evenemententechniek van Firda. We hopen op deze manier het imago van klassieke muziek bij mensen die er niet bekend mee zijn af te stoffen en ook hopen we de conservatieve concertbezoeker – die zelf al dan niet bewust onderdeel is van dat imago – óók een beetje af te stoffen.

In het Gloria van Poulenc wordt ons orkest versterkt met een 60-koppig projectkoor van Collegium Vocale Fryslân en de sopraan Tomoko Makuuchi.

Een van de belangrijkste doelstellingen is om met deze – tot nu toe grootste – productie in ons vijfjarige bestaan nóg meer nieuw publiek te bereiken. In 2022 lukte ons dat al met Oekraïense vluchtelingen die meezongen in het koor, in 2023 bereikten we de LHBTIQ+ gemeenschap. 
De jonge musici die meespelen in ons orkest en de studenten van Firda zullen bij dit project als een magneet werken op hun leeftijdsgenoten.